കേരളത്തിൽ കോവിഡ് ലോക്ക്ഡൗൺ രണ്ട് വർഷം നീണ്ടുനിന്ന കാലത്ത്, മറ്റു സർക്കാർ സ്ഥാപനങ്ങളെപ്പോലെ തന്നെ മൃഗക്ഷേമവും മൃഗനിയന്ത്രണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സ്ഥാപനങ്ങളും പൂർണമായി പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നില്ല. ഇതിന്റെ ഫലമായി ഒരു പ്രത്യേക സാഹചര്യം രൂപപ്പെട്ടു. തെരുവ് നായകളെ വന്ധ്യംകരിക്കുന്ന (neutering) പ്രവർത്തനങ്ങൾ കാര്യക്ഷമമായി നടക്കാത്തതിനാൽ സംസ്ഥാനത്തെ തെരുവ് നായകളുടെ എണ്ണം വേഗത്തിൽ വർധിച്ചു. അതോടൊപ്പം ലോക്ക്ഡൗൺ കാരണം ഹൈവേകൾ, തെരുവുകൾ, മാർക്കറ്റുകൾ എന്നിവ ശൂന്യമായതും ഈ വർധനവിനെ കൂടുതൽ ശക്തമാക്കി. മനുഷ്യരുടെ ഇടപെടൽ കുറവായതിനാൽ തെരുവ് നായകൾക്ക് സ്വതന്ത്രമായി സഞ്ചരിക്കുകയും താമസിക്കുകയും ചെയ്യാനുള്ള സാഹചര്യം ഉണ്ടായി.
എന്നാൽ ലോക്ക്ഡൗൺ അവസാനിച്ചതോടെ ഹൈവേകളും തെരുവുകളും മാർക്കറ്റുകളും വീണ്ടും സജീവമായി. ഇതോടെ തെരുവ് നായകളും മനുഷ്യരും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം വർധിച്ചു. നായകൾ ആളുകളെ കടിക്കുന്ന സംഭവങ്ങൾ, റേബീസ് ഭീഷണി, ഹൈവേകളിൽ നായകൾ മൂലം ഉണ്ടാകുന്ന വാഹനാപകടങ്ങൾ, കുട്ടികളെ പിന്തുടരുന്ന നായകളുടെ വീഡിയോകൾ തുടങ്ങിയ വാർത്തകൾ സാമൂഹിക മാധ്യമങ്ങളിലും വാർത്താമാധ്യമങ്ങളിലും വ്യാപകമായി പ്രചരിച്ചു. നിയമസഭയിലും ഈ വിഷയത്തെ കുറിച്ച് ചർച്ചകൾ നടന്നു. വളരെ വേഗത്തിൽ ഒരു പൊതുചോദ്യം ഉയർന്നു: തെരുവ് നായ പ്രശ്നം സമ്പൂർണമായി ൽ പരിഹരിക്കണം. ഇതിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ തെരുവ് നായകളെ കൊല്ലുന്ന ആളുകളെ ചിലർ “നായകരായി” പ്രശംസിക്കുകയും തെരുവ് നായകളെ കൂട്ടത്തോടെ നശിപ്പിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് ഹർജികളും വന്നു. സംസ്ഥാന സർക്കാർ പോലും മൃഗാവകാശ നിയമങ്ങളിൽ നിന്ന് ഒഴിവ് അനുവദിക്കണമെന്ന് ആവശ്യപ്പെട്ട് സുപ്രീം കോടതിയിൽ അപേക്ഷ സമർപ്പിച്ചു.
ഈ സംഭവവികാസങ്ങൾക്ക് മറ്റൊരു ആശങ്കാജനകമായ രാഷ്ട്രീയ പശ്ചാത്തലവുമുണ്ട്. കാരണം ഇത് വെറും അക്രമത്തിന്റെ സാധാരണ ആവശ്യകത മാത്രമല്ല, ഇന്ത്യയിലെ തന്നെ കേരളത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സ്ഥാനത്തോടും ഇത് ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. ഇന്ത്യയിൽ ഭൂരിപക്ഷവാദ ഫാസിസ്റ്റ് ശക്തികൾ ശക്തിപ്രാപിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും മുസ്ലിം ന്യൂനപക്ഷങ്ങളെ പുറത്താക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയത്തിന് കേരളത്തിൽ വലിയ അടിത്തറ നേടാൻ ഇതുവരെ ബുദ്ധിമുട്ടുണ്ടായിരുന്നു. ഇവിടെ മുസ്ലിംകൾ ന്യൂനപക്ഷമായിരുന്നാലും ജനങ്ങളും ഭരണകൂടവും ചേർന്ന് ഇസ്ലാമോഫോബിയയ്ക്കെതിരെ പലപ്പോഴും പ്രതിരോധം പ്രകടിപ്പിച്ചു. രാജ്യത്താകമാനം ഉയർന്നുവരുന്ന ഫാസിസ്റ്റ് പ്രവണതകളെ എതിർക്കുന്ന ശക്തമായ ഒരു രാഷ്ട്രീയ–സാമൂഹിക പ്രസ്ഥാനവും കേരളത്തിലുണ്ട്.
ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് തെരുവ് നായ വിരുദ്ധ പ്രചാരണത്തിൽ കേരളത്തിലെ ജനങ്ങളും രാഷ്ട്രീയ നേതാക്കളും, സജീവമായി പങ്കെടുക്കുന്നത് രാഷ്ട്രീയമായി ഒരു പ്രശ്നമായി തോന്നുന്നത്. കാരണം ഈ പ്രചാരണത്തിൽ ചില ഭീതിജനകമായ സാമ്യതകൾ കാണാം. തെരുവ് നായകളെ സമൂഹത്തിന് ഭീഷണിയായ ഒരു “സംഘടിത ദുഷ്ടത”യായി ചിത്രീകരിക്കുന്നത് മുതൽ അവരെ കൂട്ടത്തോടെ നശിപ്പിക്കണമെന്ന് ആവേശത്തോടെ ആവശ്യപ്പെടുന്നതുവരെ പല ഘട്ടങ്ങളിലും ഫാസിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ മാനസിക ഘടന ഇവിടെ കാണാനാവുന്നുണ്ട്.
ഈ പ്രചാരണത്തിനെതിരെ പലവിധ വിമർശനങ്ങളും പ്രതികരണങ്ങളും ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. മൃഗാവകാശ സംഘടനകൾ ഈ പ്രചാരണത്തിനെതിരെ രംഗത്തെത്തി. അവർ പറഞ്ഞത്, തെരുവ് നായ പ്രശ്നത്തിന് സ്ഥിരമായ പരിഹാരം കൂട്ടക്കൊല അല്ല, മറിച്ച് വന്ധ്യംകരണവും ജനനനിയന്ത്രണവും പോലുള്ള പരിപാടികളാണ് എന്നതാണ്. എന്നാൽ ഈ വിഷയത്തിൽ ഞാൻ വിദഗ്ധനല്ലെങ്കിലും, മനുഷ്യകേന്ദ്രിതവും (anthropocentric) യൂജെനിക് സ്വഭാവമുള്ളതുമായ ചില ധാരണകൾ ഇത്തരം പരിഹാരങ്ങളിലുമുണ്ടെന്ന് തോന്നുന്നു. അതിനാൽ മനുഷ്യരും തെരുവ് നായകളും തമ്മിലുള്ള യഥാർത്ഥ സംഘർഷത്തിന്റെ മൂലകാരണങ്ങളെ ഇത് പൂർണമായി അഭിമുഖീകരിക്കുന്നില്ല.
ഇതേ പശ്ചാത്തലത്തിലാണ് മുസ്ലിം ന്യൂനപക്ഷങ്ങളും തെരുവ് നായകളും തമ്മിലുള്ള ഒരു പ്രതീകാത്മക ഐക്യത്തിന്റെ സാധ്യതയെ കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നത്. കഴിഞ്ഞ രണ്ട് ദശകങ്ങളായി ഇന്ത്യയിൽ ഉയർന്നുവരുന്ന ഫാസിസ്റ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തിൽ മുസ്ലിംകൾ ലിഞ്ചിങിനും കൂട്ടക്കൊലകൾക്കും ഇരയായിട്ടുണ്ട്. പലപ്പോഴും ഇസ്ലാമോഫോബിയയിലൂടെ ചില പ്രത്യേക കഥകളും ചിത്രങ്ങളും പ്രചരിപ്പിച്ചുകൊണ്ടാണ് മുസ്ലിംകളെ “സമൂഹത്തിന് ഭീഷണിയായ അപരർ” ആയി അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ഗുജറാത്ത് 2002, മുസാഫർ നഗർ 2013 തുടങ്ങിയ വംശഹത്യകളിലും ഉന്മൂലന സംഭവങ്ങളിലും മുസ്ലിംകളെ കീടങ്ങളോടും ചിതലുകളോടും “പേ പിടിച്ച നായകളോടും” താരതമ്യം ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇങ്ങനെ മനുഷ്യരെ മൃഗങ്ങളുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത് അവരുടെ മേൽ അക്രമം ന്യായീകരിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്ന ഒരു രാഷ്ട്രീയ ഭാഷയാണ്. ഇത് ഈ പ്രശ്നത്തിന്റെ ഒരു വശം.
മുസ്ലിം ന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെയും തെരുവ് നായകളുടെയും അനുഭവങ്ങളെ തമ്മിൽ താരതമ്യം ചെയ്യുന്നത് ചിലർക്കു അസംബന്ധമോ അപമാനകരമോ ആയി തോന്നാം. എന്നാൽ ഈ ചിന്ത നമ്മെ മനുഷ്യകേന്ദ്രിതമായ ഒരു പരിമിത വീക്ഷണത്തിനു പുറത്തേക്ക് കൊണ്ടുപോകാൻ സഹായിക്കുന്നു. സമൂഹത്തിൽ “അപരർ” എങ്ങനെ ചൂഷണം ചെയ്യപ്പെടുകയും പുറത്താക്കപ്പെടുകയും നശിപ്പിക്കപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു എന്നതിനെ വിലയിരുത്താൻ ഇതിലൂടെ കഴിയും.
ഫാസിസ്റ്റ് അക്രമത്തെ ചെറുക്കാൻ മുസ്ലിംകൾക്ക് തങ്ങളെത്തന്നെ “മനുഷ്യരായി” വീണ്ടും തെളിയിക്കുകയോ ഭൂരിപക്ഷ സമൂഹത്തിന്റെ മാനദണ്ഡങ്ങളിൽ ഒത്തുചേരാൻ ശ്രമിക്കുകയോ ചെയ്താൽ മാത്രം പോര. അതിനപ്പുറം മനുഷ്യ ലോകവും മനുഷ്യരല്ലാത്ത മറ്റുള്ളവരും തമ്മിൽ വേർതിരിവ് സൃഷ്ടിക്കുന്ന രാഷ്ട്രീയ ഘടനകളെ തന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യണം. ഈ വേർതിരിവാണ് പലപ്പോഴും അക്രമത്തെ സാധാരണവും ആവശ്യവുമായ ഒന്നായി അവതരിപ്പിക്കുന്നത്.
അതിനാൽ തന്നെ കേരളം പോലുള്ള ഫാസിസ്റ്റ് വിരുദ്ധ രാഷ്ട്രീയ പാരമ്പര്യമുള്ള സമൂഹത്തിലും തെരുവ് നായകൾക്കെതിരായ അക്രമം ഒരു അപവാദമല്ല. മറിച്ച് ആധുനിക സമൂഹത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനം തന്നെയായ ഒരു ആഴത്തിലുള്ള രാഷ്ട്രീയ വേർതിരിവിന്റെ പ്രകടനമാണത്. ഫാസിസം എന്നത് വെറും അതീവ വലതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയമല്ല. മറിച്ച്, അതിനായി വംശീയ വേർതിരിവുകൾ സൃഷ്ടിക്കപ്പെടുന്ന ആധുനിക സമൂഹത്തിലെ മാനദണ്ഡങ്ങളെ തന്നെ പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ട്.
ഫാസിസത്തെ അതിന്റെ അടിസ്ഥാന ഘടനയിൽ തന്നെ ചോദ്യം ചെയ്യാതെ നമുക്ക് അതിനെ താൽക്കാലികമായി മാത്രം അടിച്ചമർത്താൻ കഴിയും. പിന്നീട് അത് പുതിയ രൂപത്തിലും പുതിയ ഇരകളോടും കൂടി വീണ്ടും പ്രത്യക്ഷപ്പെടും. അതിനാൽ തെരുവ് നായകളുടെയും മുസ്ലിം ന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെയും ഇടയിൽ സാധ്യമാകുന്ന ഈ പ്രതീകപരമായ ഐക്യം ഒരു രാഷ്ട്രീയ–നൈതിക പ്രശ്നമാണ്. നമ്മുടെ സമൂഹത്തിൽ ഒളിഞ്ഞിരിക്കുന്ന ഫാസിസ്റ്റ് പ്രവണതകളെ വെളിപ്പെടുത്താനും, “അപരരെ ” അവരുടെ വ്യത്യസ്തതയോടൊപ്പം ഉൾകൊള്ളാനും, മനുഷ്യകേന്ദ്രിതമായ അധികാര ഘടനകളെ ചോദ്യംചെയ്യാനും ഈ സമീപനം സഹായിക്കുമെന്നു കരുതുന്നു.